Elke week komen er gemiddeld 22 meldingen van geweld bij ouderen binnen in Vlaanderen, zo raakte vandaag bekend. Volgens Vlaams parlementslid Katrien Schryvers is dit een onderschatting van een problematiek die heel vaak onder de radar blijft. In het nieuwe ouderenplan dat cd&v de komende weken lanceert is één van de prioriteiten de aanpak van ouderenmis(be)handeling. Zo wil cd&v ouderenmishandeling opnemen in de opleiding voor zorgverleners én in campagnes rond huiselijk geweld. Door meer over mishandeling van ouderen te spreken zal dit probleem ook sneller gedetecteerd worden.
Wanneer mensen afhankelijker worden van anderen, bijvoorbeeld omwille van ouderdom, dan worden ze helaas ook kwetsbaarder om slachtoffer te worden van mis(be)handeling. Dit kan gaan om geweld maar ook verwaarlozing, sociale uitsluiting, financiële uitbuiting, seksueel misbruik of fysiek en psychologisch geweld. Geweld tegen ouderen wordt vaak gepleegd door een persoon in een vertrouwensrelatie met het slachtoffer, vaak familieleden die de zorg voor een ouder of grootouder op zich nemen. Soms hebben ze ook niet de nodige kennis om de zorgtaak uit te voeren. Mensen die slachtoffer worden zijn om die reden vaak terughoudend om erover te praten: daarbij speelt de loyaliteit van ouders naar hun kinderen of mantelzorger toe, maar ook angst om geen zorg meer te krijgen of niet meer thuis te kunnen blijven. “Er wordt vaak over gezwegen door schaamte of omwille van de afhankelijkheid tussen de oudere en de verzorger”, zegt Katrien Schryvers. “Zo blijft het probleem veel langer onder de radar.”
De voorbije jaren lanceerde de overheid verschillende campagnes rond intrafamiliaal geweld, maar ouderenmishandeling komt daarbij nog te weinig aan bod. “Daardoor wordt het probleem nog altijd onvoldoende herkend en erkend. Het is nochtans heel belangrijk om meer mensen te sensibiliseren over het thema”, zegt Schryvers. “In mei 2022 deed 1712 een campagne rond dit thema, wat dadelijk resulteerde in meer oproepen.” Bovendien hebben we ook geen duidelijk beeld van de ernst van de problematiek en de mate waarin die in Vlaanderen voorkomt.
Opleiding en opnemen in campagnes
Cd&v wil het taboe rond ouderenmishandeling doorbreken en van de aanpak tegen ouderenmishandeling een prioriteit maken. Katrien Schryvers stelt daarom voor om in toekomstige campagnes rond huiselijk geweld specifiek aandacht te geven aan ouderenmishandeling. “Door in de campagnes aandacht te schenken aan ouderenmishandeling en duidelijk te maken welke hulplijnen er bestaan, zullen mensen sneller de mishandeling van ouderen herkennen én zullen slachtoffers of omstaanders beter weten waar ze terecht kunnen voor hulp. Daarnaast wil Schryvers ook dat ook elders aandacht aan de problematiek gegeven wordt. “Ik denk aan praatprogramma’s op televisie of, waarom niet, in programma’s als Thuis of Familie?
Ouderen met een zorgnood leven bovendien vaak geïsoleerd en hebben veel minder sociaal contact. Daardoor blijft de mis(be)handeling ook verdoken. “Reden te meer om ervoor te zorgen dat de mensen die wel over de vloer komen alert zijn voor de problematiek. Denk bijvoorbeeld aan diensten voor thuiszorg of huisartsen. Voor huisartsen bestaat al een e-learningmodule, waar al 425 huisartsen aan deelnamen. Niet slecht, maar dit moet beter kunnen”, zegt Schryvers.
Daarnaast vraagt het parlementslid om in de opleidingen voor zorgverleners specifiek aandacht te geven aan ouderenmishandeling en hoe hiermee moet worden omgegaan. Schryvers pleit ook voor bijscholingen voor hulpverleners. “Zo zijn zowel nieuwe als bestaande hulpverleners opgeleid om de problematiek te detecteren, maar ook om er op de goede manier mee om te gaan. Vroegdetectie is cruciaal bij intrafamiliaal geweld: via goed opgeleide hulpverleners kan er ingegrepen worden voor een situatie uit de hand loopt”, duidt Schryvers.
De komende weken komt cd&v met een nieuw ‘ouderenplan’ waarin de partij verschillende voorstellen doet om de situatie van ouderen in onze maatschappij te verbeteren. Eén van de voorstellen uit dit plan is de aanpak van ouderenmis(be)handeling.
Met het Ouderenplan dat cd&v lanceert willen we terug meer respect geven aan wie ouder is. Ouderenmishandeling is hierbij een voor de hand liggende maar vaak vergeten problematiek. Een problematiek die te lang onderbelicht is gebleven in onze samenleving. Daar moeten we nu verandering in brengen.
