Op 31 december 2024 waren er in de provincie Antwerpen maar liefst 40.025 mantelzorgers geregistreerd. Daarmee telt onze provincie ruim een vijfde (22,3%) van alle mantelzorgers die als dusdanig in 2024 geregistreerd werden in het kader van de Vlaamse Sociale Bescherming. Dat blijkt uit cijfers die Vlaams parlementslid Katrien Schryvers bekwam in antwoord op een parlementaire vraag. Het mantelzorgen blijft wel een vrouwelijke aangelegenheid. Bijna twee derde van de mantelzorgers is een vrouw. Schryvers pleit ervoor om goede praktijken rond een gericht mantelzorgbeleid te delen tussen lokale besturen. “De zorg die mantelzorgers bieden is onbetaalbaar, zij verdienen dan ook de best mogelijke ondersteuning”, vindt zij.
Mensen met een zware zorgbehoefte kunnen, ongeacht hun leeftijd, via de Vlaamse Sociale Bescherming (VSB) een zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden ontvangen. Het gaat om een niet-belastbare, vaste toelage van 140 euro per maand. In 2024 werden zo 158.848 mensen geregistreerd als zorgbehoevende, zo blijkt uit cijfers die Vlaams parlementslid Katrien Schryvers (cd&v) opvroeg. Het zorgbudget, of een deel ervan, kan men aanwenden om bijvoorbeeld de mantelzorger te vergoeden voor eventuele gemaakte kosten, zoals het wassen van kledij of verplaatsingen. Die mantelzorgers kunnen zich ook registreren. Vorig jaar deden 179.407 mantelzorgers dat.
Provincie Antwerpen
Ruim een vijfde van dit aantal mantelzorgers woonde in de provincie Antwerpen (22,3%). Ook 21,4% van alle geregistreerde zorgbehoevenden hadden hun domicilie in onze provincie.
“Het kan natuurlijk dat een Antwerpse mantelzorger de zorg opneemt voor een of meerdere familieleden net over de provinciegrens, of dat een zorgbehoevende die in onze provincie woont zorg krijgt van een of meerdere mantelzorgers uit bijvoorbeeld Oost-Vlaanderen”, zegt Schryvers die de cijfers bekwam in antwoord op een parlementaire vraag.
De cijfers gaan in stijgende lijn. In 2022 waren er nog 36.637 unieke mantelzorgers geregistreerd in de provincie Antwerpen, in 2023 waren dat er 37.862 en in 2024 ging het om 40.025 mantelzorgers. Ook het aantal zorgbehoevenden steeg, van 30.517 in 2022 naar 31.804 in 2023 tot 33.978 in 2024.
|
|
Aantal unieke mantelzorgers
|
Aantal unieke zorgbehoevenden
|
|
2022
|
36.637
|
30.517
|
|
2023
|
37.862
|
31.804
|
|
2024
|
40.025
|
33.978
|
Profiel van de Antwerpse mantelzorger
De rol van mantelzorger wordt veelal opgenomen door de echtgeno(o)t of partner (26,2%), maar nog net iets vaker nemen de (schoon)dochters de zorg op zich (27,8%). In 2023 was 42,1% van de mantelzorgers in de provincie Antwerpen 45 tot 64 jaar oud. Deze trends blijven doorheen de jaren redelijk constant. Ook het gegeven dat de meeste mantelzorgers (63,8%) vrouwen zijn, blijft bevestigd.
Gericht mantelzorgbeleid
“Steden en gemeenten zetten, net als Vlaanderen, sterk in op de ondersteuning van mantelzorgers. Dit gebeurt bijvoorbeeld via het toekennen van premies, het organiseren van vormingen of het inrichten van ontmoetingsmomenten. Maar vaak weten mensen zelf niet dat ze mantelzorger zijn”, zegt Schryvers. “En wie het wel weet, is vaak niet op de hoogte van de ondersteuningsmogelijkheden of waar men daarvoor moet aankloppen. Daarom is het goed dat er steeds meer mogelijkheden zijn om gegevens te delen tussen het Vlaams niveau en de lokale besturen. Als lokale besturen de mensen kennen die mantelzorger zijn of de mensen die zorgbehoevend zijn en mogelijks hulp krijgen van een mantelzorger, kunnen zij hen heel gericht aanspreken en zo kunnen deze mantelzorgers ook baat krijgen bij het mantelzorgbeleid van die stad of gemeente. Het zou goed zijn om aan steden en gemeenten een draaiboek te bezorgen waarin zij inspiratie kunnen halen om een proactief mantelzorgbeleid vorm te geven.”
