In 2025 telde Vlaanderen 181.658 geregistreerde mantelzorgers. Daarmee werd voor het eerst de kaap van 180.000 mantelzorgers overschreden, zo blijkt uit nieuwe cijfers die Vlaams volksvertegenwoordiger Katrien Schryvers opvroeg. Het aantal mantelzorgers steeg met 2.251 personen (+ 1,25%) ten opzichte van 2024. Tegelijk nam ook het aantal geregistreerde zorgbehoevenden in het kader van de Vlaamse Sociale Bescherming (VSB) verder toe. Daarbij ging het om een stijging met 3.009 personen (+1,89%) tot 161.857 geregistreerde zorgbehoevenden. “De zorgvraag stijgt sneller dan het aantal mensen dat die zorg opneemt. Ons zorgsysteem staat of valt met die duizenden mantelzorgers die dag in dag uit zorg opnemen voor een naaste. Zij verdienen voldoende ondersteuning”, zegt Schryvers.
Zorgbudget
Wie zwaar zorgbehoevend is, kan via de Vlaamse Sociale Bescherming een zorgbudget krijgen toegekend. Dat is een maandelijkse, onbelastbare tegemoetkoming van 140 euro voor wie zorg nodig heeft. In 2025 ontvingen 161.857 zorgbehoevenden een zorgbudget binnen de Vlaamse Sociale Bescherming (VSB), zo blijkt uit cijfers die Vlaams Parlementslid Katrien Schryvers opvroeg. Sinds 2021 betekent dit een stijging van 13,3%.
Het aantal zorgbehoevenden stijgt sneller dan het aantal mantelzorgers
Het zorgbudget dat zwaar zorgbehoevenden in het kader van de Vlaamse Sociale Bescherming ontvangen kan onder meer gebruikt worden om een mantelzorger te vergoeden. Die kan zich dan ook registeren. Uit die registratie blijkt dat er meer mantelzorgers zijn dan ooit tevoren. Uit de cijfers die Schryvers bekwam blijkt dat er in 2025 in Vlaanderen niet minder dan 181.658 mantelzorgers werden geregistreerd, een stijging van 10,1% ten opzichte van de 164.976 geregistreerde mantelzorgers in 2021. Daarmee blijft het aantal mantelzorgers ook duidelijk hoger dan het aantal zorgbehoevenden. Heel wat zorgbehoevenden kunnen dus beroep doen op meer dan één mantelzorger. “Dat het aantal mantelzorgers blijft stijgen, onderstreept hoe sterk de solidariteit in onze samenleving is en hoe groot de bereidheid blijft om voor elkaar te zorgen” benadrukt Schryvers. ”Tegelijkertijd baart het zorgen dat het aantal zorgbehoevenden in het kader van VSB sneller stijgt dan het aantal mantelzorgers dat mee zorg opneemt voor hen.”
Net daarom blijft die waardering en ondersteuning van mantelzorgers van essentieel belang. Hun inzet is onmisbaar voor het functioneren van ons zorgsysteem. Door hen voldoende te ondersteunen en erkenning te geven, zorgen we ervoor dat zij hun belangrijke rol kunnen blijven opnemen en dat de zorg ook in de toekomst gedragen blijft door een sterke en solidaire samenleving.
Relatie van de mantelzorger ten opzichte van de zorgbehoevende en leeftijd
Volgens de info die Schryvers bekwam waren het in 2025 voornamelijk echtgenoten, partners en (schoon)dochters die de rol van mantelzorger op zich namen. “Maar liefst 83,8% van de zorgbehoevenden heeft het geluk om een familielid als mantelzorger te hebben.”, aldus het parlementslid. ”Wat wel opvalt, is dat, naast de partner, het toch vooral vrouwen zijn die de taak van mantelzorger op zich nemen. Of het nu gaat over (schoon)moeders, (schoon)zussen of (schoon)dochters, telkens is hun aantal meer dan dubbel zo groot als het aantal (schoon)vaders, (schoon)broers of (schoon)zonen.”
Mantelzorgers worden ouder
De meeste mantelzorgers zijn tussen 26 en 64 jaar oud. Toch is de toename van het totaal aantal mantelzorgers vooral te merken in de oudere leeftijdscategorieën. Terwijl het aantal mantelzorgers in de actieve leeftijdsgroep (26-64 jaar) daalde met 1.499 personen, is het net bij de oudste leeftijdsgroepen dat de sterkste groei te zien is. Het aantal mantelzorgers van 65-84 jaar nam met 3.320 personen toe ten opzichte van 2024 en steeg van 63.693 in 2021 naar 75.465 in 2025, wat neerkomt op een toename van ongeveer +18,5%. De oudste groep (85 jaar en ouder) kent de snelste groei: van 12.735 in 2021 naar 15.986 in 2025, een stijging van +25,5%.
“Terwijl de mantelzorg in de actieve leeftijdsgroep stagneert of licht afneemt, neemt het aantal oudere mantelzorgers duidelijk toe. Dat is een belangrijke evolutie, aangezien oudere mantelzorgers zelf vaak kwetsbaarder zijn en dus meer nood hebben aan ondersteuning”, stelt Schryvers op basis van de analyse van de cijfers.
Schryvers doet daarom een oproep om hiermee rekening te houden in het nieuwe mantelzorgplan. “Het huidige mantelzorgplan loopt af op het einde van dit jaar. In het nieuwe plan is het essentieel om deze vergrijzing expliciet centraal te stellen. Enkel door gericht in te zetten op ondersteuning, ontlasting en versterking van oudere mantelzorgers kan de continuïteit en haalbaarheid van mantelzorg op lange termijn worden gegarandeerd. Vlaanderen kan vandaag nog steeds rekenen op een sterke en solidaire basis van mantelzorgers. Het aantal mantelzorgers blijft hoger dan dat van de zorgbehoevenden, wat getuigt van een grote bereidheid om voor elkaar te zorgen. Tegelijk mogen we de realiteit niet uit het oog verliezen: de zorgaanvraag groeit sneller en de druk op mantelzorgers neemt hierdoor toe.”
“Het is hoopgevend dat zoveel mensen zich vandaag engageren als mantelzorger. Dat toont de warme kracht van de samenleving”, besluit Schryvers, “Maar tegelijk zien we dat de zorgbehoefte sneller toeneemt dan het aantal mantelzorgers. Dat betekent dat we extra moeten inzetten op ondersteuning, zodat mantelzorg haalbaar blijft. Dat steeds meer ouderen zelf nog zorg opnemen, verdient respect, maar ook zorg voor hen. Mantelzorg mag nooit ten koste gaan van de gezondheid van de mantelzorger zelf.
