In 2025 telde de Vlaamse belastingdienst 732 dossiers waarin een deel van de nalatenschap werd toegekend aan een goed doel, zo blijkt uit cijfers die Vlaams parlementslid Katrien Schryvers (cd&v) opvroeg. Een nalatenschap kan meerdere legaten bevatten. Zo werden in totaal 1.227 legaten aan goede doelen geregistreerd. Dat is een record sinds de afschaffing van het duolegaat, maar nog geen evenaring van het aantal legaten dat werd geregistreerd toen deze formule nog wel mogelijk was.
Record aantal legaten aan goede doelen
Wie zijn vermogen of een deel daarvan na zijn overlijden wil nalaten aan een goed doel, kan dat laten opnemen in zijn testament. In 2025 registreerde de Vlaamse belastingdienst (VLABEL) zo 732 nalatenschappen waarin een goed doel als begunstigde werd aangeduid. Dat kunnen bijvoorbeeld vzw’s zijn, maar ook overheden of woonmaatschappijen. Zij betalen allemaal geen erfbelasting op die legaten. Beroepsverenigingen en private stichtingen betalen 8,5 procent.
Eenzelfde nalatenschap kan verschillende legaten aan goede doelen bevatten. Zo bevatten die 732 dossiers in 2025 in totaal 1.227 begunstigden. “Sinds de hervorming van de tarieven van erfbelasting op goede doelen in 2021, is dat een record”, weet Vlaams parlementslid Katrien Schryvers (cd&v) die de cijfers opvroeg. Zo telde VLABEL in 2021 en 2022 respectievelijk 1.163 en 1.147 legaten aan goede doelen, terwijl het in 2023 en 2024 telkens ging over net iets meer dan duizend.
Ook het totaal nagelaten bedrag lag met bijna 542,5 miljoen euro veel hoger dan normaal. “Dat er sprake is van meer dan een verdubbeling ten opzichte van 2024 is te wijten aan één uitzonderlijke nalatenschap”, zo vernam Schryvers. In de vier voorgaande jaren lag het totaal bedrag aan legaten aan goede doelen tussen 232,1 miljoen euro en 305,7 miljoen euro.
|
Aanslagjaar
|
Aantal nalatenschappen waarin een goed doel is opgenomen
|
Totaal aantal legaten opgenomen in deze nalatenschappen
|
Totaal bedrag legaten (euro)
|
|
2017
|
733
|
1.080
|
299.476.463
|
|
2018
|
861
|
1.258
|
339.271.259
|
|
2019
|
901
|
1.275
|
329.958.455
|
|
2020
|
935
|
1.410
|
434.410.784
|
|
2021
|
783
|
1.163
|
274.791.284
|
|
2022
|
733
|
1.147
|
305.745.645
|
|
2023
|
724
|
1.072
|
232.129.031
|
|
2024
|
698
|
1.059
|
250.631.316
|
|
2025
|
732
|
1.227
|
542.452.998
|
Toch minder dan met het duolegaat
Hoewel er sprake is van een record, lag het aantal legaten aan goede doelen toch nog hoger toen men nog gebruik kon maken van het duolegaat. In geval van een duolegaat kon de erflater een deel van zijn bezittingen nalaten aan een goed doel, op voorwaarde dat het goede doel niet alleen de erfbelasting betaalde op het eigen deel, maar ook op de delen van de andere erfgenamen. Die andere erfgenamen erfden een kleiner deel, maar doordat ze daardoor in een lagere tariefschijf terechtkwamen, hielden ze in totaal meer over.
Sinds 1 juli 2021 is er voor overlijdens in Vlaanderen echter geen fiscaal voordeel meer voor testamenten met een duolegaat. Dat geldt ook voor testamenten die zijn opgemaakt vóór die datum. Via de afschaffing van het duolegaat wilde de Vlaamse Regering de altruïstische insteek van het legateren aan goede doelen versterken. Om het nalaten aan goede doelen toch verder aan te moedigen, werd de erfbelasting op nalatenschappen aan goede doelen herleid naar 0 procent of 8,5 procent voor legaten aan beroepsverenigingen en private stichtingen.
“We zijn ondertussen bijna vijf jaar later en blijkbaar had de afschaffing van het duolegaat toch een invloed op het aantal legaten aan goede doelen”, zo constateert Schryvers, “Hoewel het aantal legaten aan goede doelen voor aanslagjaar 2025 het hoogste was sinds de nieuwe regelgeving, zien we dat het aantal legaten ten tijde van het duolegaat toch nog hoger lag. In 2020 bijvoorbeeld waren 1.410 en in 2018 en 2019 telkens meer dan 1.250.”
“Het blijft toch belangrijk om mensen te blijven informeren over en aanzetten tot het begunstigen van goede doelen”, vindt het parlementslid, “Door goede doelen te steunen, kunnen mensen een grote bijdrage leveren aan een warme samenleving. Dat het kan zonder belasting te moeten betalen en bovendien fiscaal aftrekbaar is, zijn zeker goede incentives.”
