De Woonzorglijn ontving tijdens zomermaanden juni, juli en augustus van dit jaar in totaal 41 klachten over hitte in woonzorgcentra. Dat is meer dan drie keer zoveel dan in 2025 en anderhalf keer meer dan de 4 voorgaande jaren samen. “Het is duidelijk dat mensen meer ongerust zijn over het comfort van hun naasten in een woonzorgcentrum tijdens hittegolven”, zegt Vlaams parlementslid Katrien Schryvers die de cijfers opvroeg. Schryvers benadrukt dat er nood is aan middelen om woonzorgcentra te helpen hun infrastructuur meer klimaatweerbaar te maken.
De Woonzorglijn is het officiële meld- en informatiepunt van de Vlaamse overheid voor vragen, advies en klachten over de residentiële ouderenzorg. Jaarlijks behandelt de Woonzorglijn heel wat dossiers over uiteenlopende onderwerpen. Opvallend dit jaar is dat aanzienlijk meer mensen een klacht hadden over de binnentemperatuur in de woonzorgcentra, zo blijkt uit cijfers die Vlaams parlementslid Katrien Schryvers (cd&v) bekwam.
Maal drie
2025 was al een recordjaar met 13 klachten rond hitte die tijdens de zomer bij de Woonzorglijn toekwamen. Dit jaar werd dat aantal met 41 klachten meer dan verdrievoudigd. Ter vergelijking: in de zomers van 2022, 2023 en 2024 ontving de Woonzorglijn respectievelijk slechts 7, 6 en 2 klachten. Een heel groot verschil dus.
“De grote toename van het aantal contactnames toont heel duidelijk aan dat veel meer mensen echt bezorgd zijn over hoe warm het soms wordt in een woonzorgcentrum”, aldus Schryvers, “We kregen deze zomer dan ook te maken met extreem hoge temperaturen en meerdere hittegolven.”
Van die 41 klachten over hitte in woonzorgcentra bleken er twee gegrond. In die gevallen kregen de woonzorgcentra de vraag om de nodige maatregelen te nemen.
Terechte bezorgdheden
Dat er slechts twee klachten gegrond waren, betekent volgens het parlementslid echter geenszins dat de mensen geen terechte bezorgdheden uitten. “Volgens de regelgeving mag de binnentemperatuur in woonzorgcentra tijdens hittegolven niet hoger worden dan de buitentemperatuur. Dat kan verklaren waarom zoveel klachten niet gegrond waren, maar wel te begrijpen zijn”, vindt Schryvers, “Want als het kwik buiten boven de dertig graden klimt, zal het binnen ook behoorlijk warm worden. Als het dan binnen bijvoorbeeld 27 graden is, worden er volgens de regelgeving geen normen overschreden, maar het is dan binnen wel degelijk heel warm en warmer dan voor ouderen gezond is. Heel begrijpelijk dus dat er vragen van familie en vrienden komen tot bij de Woonzorglijn.”
Uit een rapport van Zorginspectie bleek dat 96 procent van de woonzorgcentra die afgelopen zomer geïnspecteerd werden in verband met de hitte, ofwel geklimatiseerd waren ofwel over minstens één geklimatiseerde ruimte beschikten. “Dat is op zich goed”, aldus Schryvers, “maar één geklimatiseerde ruimte betekent nog niet dat het geheel als comfortabel aanvoelt of de temperatuur in de kamers zelf draagbaar is. Zo meldt het rapport van Zorginspectie ook dat in 21 procent van de woonzorgcentra op het moment van de inspectie er minstens één ruimte was waar de temperatuur van 30 graden werd overschreden.”
“Extreem weer brengt uitdagingen mee op verschillende vlakken en voor iedereen, maar zeker in zorgvoorzieningen zoals woonzorgcentra zijn extra maatregelen nodig”, vindt Schryvers.
“Daar wonen heel kwetsbare mensen die voor hun comfort grotendeels afhankelijk zijn van anderen", gaat zij verder, "Zonder twijfel doen de woonzorgcentra alles wat ze kunnen om het hun bewoners zo comfortabel mogelijk te maken. Toch is heel wat infrastructuur verouderd en onvoldoende aangepast aan de weersomstandigheden waar we steeds meer mee te maken krijgen. Er echt nood aan meer ondersteuning om hun infrastructuur klimaatweerbaarder te maken met het oog op de toekomst.”
Schryvers doet expliciet een oproep naar Vlaams minister van Welzijn Caroline Gennez (Vooruit) om daarvoor de nodige VIPA-middelen te voorzien. Dat zijn financiële middelen en bouwsubsidies die worden verstrekt door het Vlaams Infrastructuurfonds voor Persoonsgebonden Aangelegenheden. De minister kondigde al aan de VIPA-regelgeving en financiering te hervormen en klimaatbestendigheid meer centraal te zetten, maar het is nog wachten op de uitwerking daarvan. “Het is de bedoeling om ervoor te zorgen dat tegen 2050 alle zorggebouwen klimaatneutraal en voorbereid zijn om veranderende omstandigheden”, zegt Schryvers, “Dat is heel ambitieus, daar moet dan ook het nodige tegenover staan.”