Tijdens een ludiek persmoment, waarbij mannelijke politici een workshop ‘staartjes maken’ volgen, klaagt Vrouw & Maatschappij (V&M), de vrouwenbeweging van cd&v, de ongelijke verdeling van zorgtaken in onze maatschappij aan. Deze actie kadert in de Zij Blij-dag die V&M elk jaar rond Moederdag en de Dag van het Gezin organiseert. “De zorgkloof tussen mannen en vrouwen moet gedicht worden”, stelt Charis Kamoen, waarnemend voorzitster van V&M, Zij voert de druk op bij minister Frank Vandenbroucke om werk te maken van het familiekrediet én om de beloofde week extra geboorteverlof in te voeren. “Veel papa’s willen meer zorgtaken op zich nemen, maar krijgen de kans niet in het huidige systeem”, zegt Kamoen.
Zorgkloof
Hoewel vrouwen steeds meer werken, blijft de zorg ongelijk verdeeld. Vrouwen werken gemiddeld 15 uur per week meer dan twintig jaar geleden, terwijl mannen sindsdien slechts 0,4 uur extra zorg opnemen. “Aan dit tempo duurt het nog 800 jaar voor de kloof gedicht is”, aldus Charis Kamoen, nationaal ondervoorzitster van V&M, “Terwijl vrouwen gemiddeld zo’n 4,5 uur per dag aan zorg besteden, doen mannen dat gemiddeld 2,5 uur per dag. Die zorg combineren met een job is niet evident en kan zwaar wegen, zowel economisch als mentaal. Tegelijk botsen mannen die meer willen zorgen op structurele en culturele barrières. Het resultaat is een systeem dat voor niemand optimaal werkt.”
Familiekrediet
Om snel werk te maken van een meer gelijke verdeling van zorgtaken tussen vrouwen en mannen voert V&M de druk op bij bevoegd minister Frank Vandenbroucke om het familiekrediet in te voeren én om werk te maken van de extra week geboorteverlof voor papa’s.
Extra geboorteverlof
Onder impuls van cd&v werd de invoering van het familiekrediet opgenomen in het federaal regeerakkoord. Dit is een pakket van 24 maanden verlof per kind dat opgenomen kan worden door zowel de moeder, de vader als de grootouders. Het geboorteverlof wordt daarbij geïntegreerd in het geboortekrediet, dat volgens Vrouw & Maatschappij in totaal 24 weken moet omvatten, op te nemen tot het kind 3 jaar is. Daarvan zijn 10 weken voorbehouden voor de moeder in het kader van de zwangerschapsrust. De resterende weken kunnen de ouders flexibel verdelen. “Wij pleiten daarbij uitdrukkelijk voor een genderbonus: als de vader of meeouder minstens 9 weken opneemt, krijgen ze samen 6 weken extra. Die kunnen dan eveneens vrij tussen de ouders worden verdeeld”, legt Kamoen uit, “Deze genderbonus in combinatie met een maximale opname van 18 weken per individuele ouder moet een eerlijkere verdeling van zorgtaken aanmoedigen, papa’s meer kansen geven om tijd door te brengen met de baby en de loopbaankansen van vrouwen verbeteren.”
Daarnaast pleit V&M voor een uitbreiding van individueel verlof met niet-overdraagbare zorgrechten per ouder
V&M vraagt concreet 8 maanden ouderschapsverlof, bestaande uit 4 maanden per ouder die niet overdraagbaar zijn. “Op die manier stimuleren we dat ook vaders en meeouders effectief zorg opnemen”, verduidelijkt Kamoen. Daarnaast stelt V&M 10 maanden aanvullend verlof voor, dat flexibel overdraagbaar is tussen ouders en in bepaalde gevallen kan worden opgenomen door grootouders. “Samen zorgen deze maatregelen ervoor dat zorg niet automatisch bij de moeder terechtkomt, maar evenwichtiger wordt verdeeld tussen ouders en bredere zorgfiguren”, zo klinkt het, “Dit draagt bij aan een betere werk-privébalans en een meer gedeelde verantwoordelijkheid voor zorg binnen het gezin.”
V&M wil ook werk maken van hogere vergoedingen: “Financiële drempels vormen vandaag een belangrijke hinderpaal om verlof op te nemen”, zo stelt V&M, “Zorg mag echter geen luxeproduct zijn, daarom vragen we om uitkeringen substantieel te verhogen.” Concreet denkt de organisatie aan een stijging van de uitkering voor het geboortekrediet naar 82% van het brutoloon en in absolute cijfers een vergoeding van gemiddeld zo’n 300 euro netto extra per maand voor de moeder. Ook voor de vader/meeouder vraagt V&M een substantiële verhoging van het vervangingsinkomen in het systeem van het familiekrediet.
In het ouderschapsverlof vraagt de organisatie een uitkering van 1.314,20 euro per maand. In absolute cijfers zou dit voor een standaarduitkering een stijging betekenen van 366,44 euro netto per maand.
V&M wil ook arbeidsduurverkorting promoten
Met de arbeidsdeal van 2022 werden twee vormen van alternatieve werkregimes geïntroduceerd. Enerzijds het wisselend weekregime, waarbij werknemers hun arbeidsduur flexibel kunnen spreiden over verschillende weken. Zo kunnen bijvoorbeeld ouders in een co-ouderschapsregeling minder werken in de weken waarin de kinderen aanwezig zijn, en dit compenseren in andere weken. Anderzijds is er de vierdaagse werkweek, waarbij de volledige arbeidsduur wordt gepresteerd op vier in plaats van vijf dagen. Dit houdt geen vermindering van arbeidstijd in, maar laat werknemers toe om een vaste vrije dag te creëren voor gezins- of zorgtaken. “Tot op heden wordt van deze mogelijkheden echter beperkt gebruikgemaakt”, weet Kamoen, “Bovendien gaat het niet om afdwingbare rechten voor werknemers, aangezien de toepassing steeds afhankelijk is van het akkoord van de werkgever. Wij pleiten dus voor ondersteuning van werkgevers die arbeidsduurverkorting een kans willen geven.”
En ten slotte moet er voor V&M ook dringend werk gemaakt worden van meer plaatsen in de kinderopvang: “Er is echt nood aan meer inkomensgerelateerde plaatsen en meer flexibiliteit voor ouders met atypische werkuren. Kinderopvang is geen randvoorziening, maar essentiële infrastructuur.”
Het kan ook anders
Om het probleem van de zorgkloof onder de aandacht te brengen, roept V&M vooral mannelijke ministers, parlementsleden en voorzitters van cd&v op om mee aan te tonen dat het ook anders kan. Op woensdag 13 mei 2026 verzamelen zij op de hoek van het Vlaams Parlement en De Kamer om zich bij te scholen tijdens een workshop ‘staartjes maken voor papa’s en zo te demonstreren dat zorgtaken zeker en vast ook door mannen kunnen worden opgenomen en dat papa’s daar ook vragende partij voor zijn.
“De strijd voor een eerlijke verdeling van zorg wordt soms voorgesteld als een belangenconflict. In werkelijkheid is het tegendeel waar. Meer gelijkheid in zorg betekent: meer economische onafhankelijkheid voor vrouwen, meer betrokkenheid en levenskwaliteit voor mannen, betere ontwikkelingskansen voor kinderen en een veerkrachtigere samenleving. Dit is bovendien een strijd van zowel mannen als vrouwen”, zo besluit Kamoen, “Maar om daartoe te komen, zijn concrete stappen nodig.”
