Op 8 mei is het Moederdag en dan zetten we graag alle moeders in de bloemetjes. Voor hun onvoorwaardelijke liefde en hun levenslange zorg, al vanaf het begin van de zwangerschap. Wat we niet altijd beseffen, is dat mama zijn niet altijd van een leien dakje loopt. Een beetje (of soms zelfs veel) ondersteuning kan dan zeker welkom zijn. Vlaams volksvertegenwoordiger Katrien Schryvers benadrukt het belang van aandacht voor het mentale welzijn van de moeder tijdens en na de zwangerschap en dit in het bijzonder voor vrouwen die moeilijk de weg tot de hulpverlening vinden.  

7-05-2021

Moeder zijn gaat gepaard met vragen, onzekerheden, twijfels en angsten, maar ook met spanningen, hormonale schommelingen, veel verplichtingen en hoge verwachtingen. “Dat alles kan zwaar doorwegen op de mentale gezondheid”, aldus Vlaams volksvertegenwoordiger Katrien Schryvers, “De coronacrisis doet daar geen goed aan. Zwangere en pas bevallen vrouwen kunnen veel minder terugvallen op hun directe netwerk.” Zo blijkt uit een onderzoek van de KU Leuven bij meer dan 5000 vrouwen dat tijdens de coronacrisis één op de twee (toekomstige) mama’s gevoelens ervaart van angst of depressie. In normale tijden heeft tien tot twintig procent het soms moeilijk op mentaal vlak.

Snel inschatten van de situatie

Schryvers pleit voor één basisinstrument dat zowel vroedvrouwen, gynaecologen en huisartsen, als sociaal werkers, psychologen en dienstverleners van het agentschap Opgroeien op dezelfde manier gebruiken en waarmee zij psychosociale kwetsbaarheden snel kunnen detecteren. “Zo’n gestandaardiseerde bevraging zou al vroeg in de zwangerschap afgenomen kunnen worden”, vindt Schryvers, “Hoe sneller problemen aan het licht komen, hoe sneller erop gereageerd kan worden. Als hulpverlening al opgestart kan worden tijdens de zwangerschap, kan de moeder sterker staan wanneer het kind er effectief is.” Er zijn de laatste jaren al stappen gezet om dergelijke screening uit te voeren, dit zou nog meer veralgemeend moeten worden.

Perinataal zorgpad op maat

Na de detectie van bepaalde kwetsbaarheden is het vanzelfsprekend belangrijk dat er ook een gepast zorgpad beschikbaar is. “Om een zo volledig mogelijke zorgverlening te kunnen aanbieden, is het aangewezen dat daar verschillende organisaties bij betrokken kunnen worden”, aldus Schryvers, “Dat kunnen onder meer Kind en Gezin zijn, de Huizen van het Kind, organisaties en netwerken voor geestelijke gezondheidszorg, gynaecologen en artsen.” Er bestaan vandaag in Vlaanderen al projecten die een zorgpad op maat bieden en waarbij steeds meer nadruk ligt op de mentale gezondheid. Het is nu de bedoeling om die structureel uit te rollen. Belangrijk is dat de bevalling geen breuk in de hulpverlening betekent en dat er ook in de eerste periode na de bevalling nog verdere ondersteuning kan zijn.

Mama’s ondersteunen

“Het is oké als je je eens wat minder goed voelt, ook voor mama’s”, besluit Schryvers, “Ook dat is een mooie en belangrijke boodschap op een dag als Moederdag. En als het gaat over langdurige problemen en uitdagingen die zwaar doorwegen, dan moeten we ook kunnen zorgen dat ze snel worden opgespoord en zo goed mogelijk opgevolgd.”