Sinds 1 januari 2020 zijn rookmelders verplicht in alle woningen. In 2021 voldeed nog 12% van de gecontroleerde woningen niet aan de verplichting om op elke verdieping een rookmelder te hangen. Dat vernam Vlaams volksvertegenwoordiger Katrien Schryvers (cd&v) in antwoord op een parlementaire vraag aan Vlaams minister van Wonen Matthias Diependaele. “Dat is nog altijd veel te veel”, vindt Schryvers, “Elke rookmelder kan levens redden. We moeten er daarom op blijven inzetten dat die ook effectief geïnstalleerd worden.”

Sinds 1 januari 2020 is het verplicht om op elke verdieping van een woning een rookmelder te hebben. Rookmelders kunnen immers levens redden.  

Controle op de rookmelderverplichting gebeurt in hoofdzaak in het kader van het toekennen van een conformiteitsattest. In de praktijk gaat het dan vooral over woningen of kamers die te huur worden aangeboden, en slechts zelden over woningen van eigenaars-bewoners.

Vorig jaar werden 3805 woningen in het VLOK (Vlaams Loket Woningkwaliteit) geregistreerd die niet voldeden aan de voorschriften met betrekking tot een rookdetectiesysteem, goed voor 12% of 1 op 8 van alle gecontroleerde woningen. Dat blijkt uit cijfers die Vlaams volksvertegenwoordiger Katrien Schryvers opvroeg. Daarmee wordt de verplichting om rookmelders te plaatsen al wel beter opgevolgd dan in 2020, toen nog 17% of bijna 1 op 6 van alle gecontroleerde woningen niet of onvoldoende voorzien was van rookmelders. In 2018 was nog 23% van de gecontroleerde woongelegenheden niet in orde met de rookmeldersverplichting. 

Bij opsplitsing naar de aard van de woning blijkt dat de verplichting tot het hangen van een rookmelder goed wordt opgevolgd in studentenkamers. Slechts in 3% van de gecontroleerde koten werd vorig jaar een inbreuk daarop vastgesteld. In zelfstandige huurwoningen werd vaker (13%) een gebrek aan rookdetectie genoteerd, maar wel minder vaak dan in 2020 (19%). Het hoogste aandeel inbreuken werd geregistreerd bij andere kamers. Ook hier was er echter sprake van een daling (30% in 2021 ten opzichte van 39% in 2020).

Op administratief vlak kan het ontbreken van een rookmelder ertoe leiden dat de woning ongeschikt wordt verklaard. Dat kan onder andere resulteren in een heffing en/of een sanctie voor de eigenaar, en het nietig verklaren van een lopende huurovereenkomst.

“Rookmelders alarmeren in geval van brand en zijn echt onmisbaar in een woning. Het is echt wel met reden dat er een rookmeldersverplichting werd ingevoerd. ”, aldus Schryvers, “Het is goed een positieve evolutie vast te stellen, waarbij steeds meer gecontroleerde woningen voorzien blijken te zijn van voldoende rookmelders. Toch voldoet nog altijd 1 op de 8 woningen niet. Dat zijn er echt 1 op 8 teveel! Het zijn immers allemaal woningen waar een onvoldoende waarschuwingssysteem grote gevolgen kan hebben, tot overlijden toe. Blijven sensibiliseren is dus de boodschap!”