In 2017 rookte een op de vijf Belgen. Een grote meerderheid van hen rookt dagelijks. De gezondheidsschade die tabak veroorzaakt is dan ook zeer groot. De CD&V-fractie in het Vlaams Parlement stelt nu in een conceptnota voor om, naar analogie met het Waalse Gewest, een taks in te voeren op tabaksautomaten. “Bij voorkeur komt er een volledig verbod op de verkoop van tabaksproducten in automaten, maar als de nodige federale wetgeving daartoe uitblijft, moeten we via de bevoegdheden op Vlaams niveau eerste stappen zetten om de toegankelijkheid van rookwaren terug te dringen”, aldus Vlaams volksvertegenwoordigers Cindy Franssen en Katrien Schryvers.

In België zorgt roken voor 14.000 doden per jaar. Meer dan de helft van de rokers sterft vroegtijdig aan een tabaksgerelateerde ziekte. Op korte termijn kan de kans op bepaalde ziekten ernstig verhogen, zoals longziekten, hart- en vaataandoeningen en oogziekten. Het kan bovendien ernstige gevolgen hebben voor de vruchtbaarheid. Wereldwijd is roken de belangrijkste vermijdbare oorzaak van (chronische) ziekten en overlijdens. Een derde van het aantal kankers zou kunnen verminderen als niemand nog zou roken.

“Eender welk beleid voor tabakspreventie moet erop gericht zijn te vermijden dat mensen beginnen met roken. Het beleid moet voorkomen dat kinderen en jongeren starten met roken of moet ervoor zorgen dat het startmoment wordt uitgesteld en experimenteergedrag niet leidt tot gewoonteroken,” zegt Cindy Franssen.

“Het is te gemakkelijk om aan sigaretten te raken en roken wordt nog steeds aangemoedigd,” vult Katrien Schryvers aan, “Het aanbod van tabak en de toegang ertoe spelen een belangrijke rol: sigaretten zijn overal verkrijgbaar. Jongeren kunnen er makkelijk kopen, ook jongeren onder de 16 jaar. De prijs is relatief laag in vergelijking met de buurlanden en spotgoedkope roltabak is overal te koop in reuzenverpakkingen.”

Sinds 2006 is het reeds verplicht om tabaksautomaten te voorzien van een leeftijdsvergrendeling met een ‘age coin’ die alleen aan personen boven de 16 jaar mag worden gegeven. “Toch is een nog effectievere aanpak nodig om de toegankelijkheid van rookwaren terug te dringen,” aldus Franssen.

In 2013 besliste het Waalse Gewest om een taks te heffen op automaten. Daardoor wordt nu op de uitbating van ‘geautomatiseerde tabaks-, sigaren- of sigarettenautomaten’ een jaarlijkse taks geheven, wat gevolgen heeft op het aantal tabaksautomaten in Wallonië. Van de ruim 20.000 tabaksautomaten die er in België waren, zouden er nog 8.000 overblijven. De verkoop van tabaksproducten in automaten is al in verschillende landen van de Europese Unie verboden, onder meer in het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Finland, Noorwegen en Hongarije.

Het kan moeilijk ontkend worden dat een verbod op tabaksautomaten efficiënter en effectiever is dan een belasting op tabaksautomaten. Daarom diende CD&V op federaal niveau reeds in 2016 een wetsvoorstel in om een verbod in te voeren op de verkoop van tabak en soortgelijke producten via automatische distributieapparaten. “De goedkeuring van dit wetsvoorstel laat op zich wachten, maar wij willen niet stil blijven zitten en afwachten,” zegt Cindy Franssen, “Daarom willen wij via de Vlaamse bevoegdheden de eerste stappen zetten naar een effectiever preventiebeleid. Met het Vlaamse Gewest kunnen we dezelfde deelstrategie volgens als het Waalse Gewest en stellen wij dus voor om een taks in te voeren op tabaksautomaten.”

“Het is bovendien niet de eerste keer dat Vlaamse bevoegdheden worden benut in het kader van een antitabaksbeleid,” legt Schryvers uit, “Eind 2018 keurde het Vlaamse Parlement op initiatief van Cindy Franssen een decreet goed dat een verbod instelt op roken in de wagen in het bijzijn van min-16-jarigen.”

    Welkom bij CD&V. Onze websites maken gebruik van cookies om jouw gebruikservaring te optimaliseren. Lees onze Cookies Policy voor meer informatie. Ons cookiebeleid en deze voorkeuren gelden voor alle CD&V-websites. Door op 'Akkoord' te klikken, ga je akkoord met de geselecteerde cookies.